Yay aylarında salmonella riski təkcə yumurta və ətdə deyil, tərəvəzlərdə, souslarda və hətta ev heyvanı yemlərində də qarşımıza çıxa bilər. Amma mətbəxdə bu təhlükəyə qarşı ən güclü müdafiə çox sadə bir cihazdır: dəqiq ət termometri.
ABŞ-da son salmonella yayılmaları onlarla ştatı əhatə edib və yumurta, jalapeño bibəri, qranola, göyərti tozları, fındıq yağları kimi fərqli məhsulların geri çağırılmasına səbəb olub. İstiləşən və daha rütubətli yaylar isə bakteriyaların çoxalması üçün daha əlverişli şərait yaradır.
Niyə problem daha da böyüyür?
Salmonella illərdir qida təhlükəsizliyinin əsas baş ağrılarından biridir. Əvvəllər risk daha çox çiy ət və yumurta ilə əlaqələndirilirdi, indi isə təzə məhsullar da daha çox gündəmə gəlir.
NC State Extension-dan qida təhlükəsizliyi mütəxəssisi Ellen Shumaker bildirib ki, isti hava salmonella kimi bakteriyaların və cyclospora kimi parazitlərin inkişafı üçün ideal mühit yaradır. Yəni yay süfrəsi nə qədər rənglidirsə, diqqət də bir o qədər vacibdir.
Ən sadə texnologiya: temperaturu ölçmək
Salmonellaya qarşı ən effektiv üsullardan biri yeməyi düzgün temperaturda bişirməkdir. USDA tövsiyələrinə görə, 140°F-dən yuxarı temperatur uzun müddət saxlanıldıqda bakteriyanı öldürə bilər, 165°F-də isə bu proses demək olar ki, dərhal baş verir.
Son sorğuya görə, amerikalıların çoxunda qida termometri olsa da, 70%-dən çoxu yeməyin daxili temperaturunu müntəzəm yoxlamır.
Problem çox vaxt termometrin olmaması deyil, onun istifadə üçün narahat olmasıdır. Ucuz modellər də temperaturu göstərə bilər, amma 7-8 saniyəlik gözləmə isti tava və ya açıq soba qarşısında insana uzun görünür.
Thermapen One niyə fərqlənir?
WIRED Reviews komandası illərdir ThermoWorks Thermapen One kimi sürətli oxuyan termometrləri tövsiyə edir. Səbəb sadədir: cihaz yeməyin daxili temperaturunu cəmi bir neçə saniyəyə stabil şəkildə göstərir.
Bu sürət xırda detal kimi görünə bilər, amma istifadə vərdişini dəyişir. Termometr nə qədər rahatdırsa, onu çekmecədə unutmaq əvəzinə o qədər tez-tez istifadə edirsiniz.
Bəli, Thermapen One adi ucuz termometrlərdən qat-qat bahalıdır. Amma qida təhlükəsizliyi baxımından ən yaxşı cihaz, sadəcə ən dəqiq olan deyil, sizin həqiqətən istifadə etdiyiniz cihazdır.
Mətbəxdə kiçik cihaz, böyük fərq
Ət, toyuq, lazanya və ya sobada bişən başqa yeməklərdə daxili temperaturu təxmin etmək təhlükəli vərdişdir. Rəngə, qoxuya və ya “artıq bişib” hissinə güvənmək salmonella kimi bakteriyalar üçün kifayət etmir.
Yaxşı ət termometri isə qərarı gözə deyil, rəqəmə əsaslandırır. Bu da həm ailə sağlamlığı, həm də yay süfrəsinin təhlükəsizliyi üçün ciddi üstünlükdür.
Nəticə: Salmonelladan qorunmaq üçün mətbəxdə ən ağıllı addım bahalı robot almaq deyil, yeməyin iç temperaturunu dəqiq ölçən sürətli və etibarlı termometrdən istifadə etməkdir.