AI data mərkəzlərinə etiraz indi tamam başqa səviyyəyə keçib: Jason Kelce insanları “kompüterlərin üstünə sidik göndərərək” süni intellektə mesaj verməyə çağırır.
Gülməli səslənir, hətta bilərəkdən absurd qurulub, amma bu viral reklamın arxasında ciddi bir sual var: AI infrastrukturunun su və enerji iştahını kim ödəyəcək?
Jason Kelce-dən AI-yə tualet yumorlu mesaj
Keçmiş NFL oyunçusu Jason Kelce, Garage Beer-in ortaq sahibi və qardaşı Travis Kelce ilə birlikdə New Heights podkastının aparıcısı kimi tanınır.
Bu dəfə isə o, Liquid Death maskotu ilə birlikdə AI data mərkəzlərinə qarşı satirik marketinq kampaniyasının üzünə çevrilib.
Reklam Kelce-nin tualet səhnəsi ilə başlayır, sonra isə əlində sarı maye dolu banka tutaraq insanlara müraciət edir.
“Kompüterlərə birlikdə sidik edək” — zarafatın arxasındakı ciddi problem
Video 1970-ci illərin məşhur Coca-Cola reklamını xatırladan pastoral səhnələrlə qurulub: yaşıl təpələr, birlik mesajı və xorla oxuyan insanlar.
Fərq ondadır ki, burada “dünyaya mahnı oxutmaq” yox, AI data mərkəzlərinə kolleksiya fincanında sidik göndərmək ideyası satirik şəkildə təqdim olunur.
Əlbəttə, bu real texniki həll deyil, PR stunt-dır. Amma kampaniya AI data mərkəzlərinin resurslara necə yükləndiyini gündəmə gətirmək üçün bilərəkdən şok effekti yaradır.
AI data mərkəzləri niyə bu qədər su içir?
AI modellərini işlətmək və öyrətmək üçün minlərlə güclü GPU ilə dolu böyük server obyektləri lazımdır.
Bu avadanlıq həddən artıq istilik yaradır və serverlərin sıradan çıxmaması üçün data mərkəzləri böyük miqdarda təmiz sudan istifadə edən soyutma sistemlərinə güvənir.
Bəzi böyük data mərkəzləri gündə 5 milyon qallona qədər su istifadə edə bilər — bu, 10 minlə 50 min nəfərlik bir şəhərin gündəlik su sərfiyyatına bərabərdir.
Environmental and Energy Study Institute-un 2025 hesabatında bu rəqəm xüsusilə diqqət çəkir.
ABŞ-da artıq təxminən 4 minə yaxın AI data mərkəzinin olduğu bildirilir və Erin Brockovich-in yaratdığı xəritə onların çoxunun kənd bölgələrində qurulduğunu göstərir.
Su, elektrik və yerli sakinlərin narahatlığı
Data mərkəzləri yaxınlığında yaşayan insanlar üçün məsələ sadəcə texnologiya deyil.
Əkinçilik, gündəlik su ehtiyacı və kommunal xərclər bu obyektlərin böyüməsi ilə daha həssas mövzuya çevrilir.
Digər böyük yük elektrikdir: AI infrastrukturu nə qədər böyüyürsə, enerji şəbəkəsinə təzyiq də bir o qədər artır.
Kelce-nin kampaniyası məhz bu narahatlığı pop-mədəniyyət dili ilə qabardır: süni intellekt inkişaf edir, amma onun real dünyadakı xərcləri çox vaxt yerli icmaların çiyninə düşür.
Nəticə: Jason Kelce-nin qəribə reklamı güldürmək üçün hazırlanıb, amma verdiyi mesaj ciddidir: AI gələcəyini qurarkən suyu, enerjini və insanları hesabdan silmək olmaz.