3D printerlər artıq təkcə prototip və maket üçün deyil, qanunvericilərin ən çətin texnoloji başağrılarından birinə çevrilib. İndi isə silah fayllarını bloklamaq istəyən proqramlara qarşı yeni “pişik-siçan” oyunu başlayır.
Dünyanın ilk 3D çap silahının yaradıcısı kimi tanınan Cody Wilson iddia edir ki, hökumətlərin tələb edə biləcəyi silah aşkarlama sistemlərini yan keçməyə hesablanmış yeni alət hazırlayıb. O, bu aləti New York qubernatoru Kathy Hochul-a eyhamla “Hochulization” adlandırır.
New York qanunu 3D printer bazarını silkələdi
Məsələ New York-da qəbul edilən yeni qanunla daha da qızışıb. Bu qanun yeni 3D printerlərdə silah fayllarını aşkarlayan proqram təminatının olmasını tələb edən ABŞ-dakı ilk təşəbbüslərdən biri kimi diqqət çəkir.
Wilson isə bunu açıq mənbəli 3D çap ekosisteminə müdaxilə kimi görür. Onun sözlərinə görə, New York internetdəki dizayn fayllarına nəzarət etməyə çalışır və o, öz alətini “özünümüdafiə” addımı sayır.
“Hochulization” nə edir?
Silah fayllarını tanımaq üçün təklif olunan yanaşmalardan biri faylın unikal rəqəmsal izi — hash üzərindən işləyir. Sistem faylı tanıyırsa, onu şübhəli hesab edib çap prosesini bloklaya bilər.
Wilson-un iddiasına görə, “Hochulization” bu tanınma mexanizmini pozur: faylın rəqəmsal izi dəyişir, amma son 3D modelin funksiyası dəyişməz qalır. Başqa sözlə, sistem eyni dizaynı əvvəlki kimi tanımaya bilər.
Wilson-un şirkəti Defense Distributed-in idarə etdiyi DEFCAD arxivində silah dizaynları və komponentləri üzrə 200 mindən çox faylın olduğu bildirilir.
Bu, sadəcə bir alət yox, daha böyük savaşın başlanğıcıdır
Defense Distributed uzun müddətdir 3D çap silahları mövzusunda ən mübahisəli adlardan biridir. Şirkətin DEFCAD platforması bu sahədə ən böyük fayl arxivlərindən biri kimi tanınır.
Wilson bildirir ki, DEFCAD-dəki 3D faylların hamısına “Hochulization” tətbiq etmək niyyətindədir. O, həmçinin aləti açıq mənbə kimi paylaşmağı düşündüyünü deyir.
Bu addım tənzimləyicilər üçün ciddi siqnaldır: fayl aşkarlama sistemləri tətbiq olunsa belə, onların ətrafında yeni texniki yayınma yolları yarana bilər. Bu isə “ghost gun” adlandırılan izsiz silahlarla mübarizəni daha mürəkkəb hala gətirir.
Tənzimləmə ilə açıq mənbə azadlığı toqquşur
Bir tərəfdə dövlət qurumları təhlükəsizlik risklərini azaltmaq istəyir, digər tərəfdə isə açıq mənbə tərəfdarları rəqəmsal nəzarətin genişlənməsindən narahatdır. 3D printerlər ucuzlaşdıqca və daha əlçatan olduqca bu qarşıdurma daha da böyüyəcək.
Əsas sual budur: texnologiyanı bloklamaq mümkündürmü, yoxsa hər bloklamaya qarşı yeni bir texniki cavab doğulacaq? “Hochulization” bu sualın artıq nəzəri deyil, real problemə çevrildiyini göstərir.
Nəticə: 3D çap silahları ətrafında mübarizə artıq printerlərin içində deyil, faylların, alqoritmlərin və qanunların sərhədində gedir.