Telegram bir neçə saatlıq App Store-dan yoxa çıxdı və bu qısa fasilə böyük sual yaratdı: Apple istifadəçi kontentinə görə tətbiqləri nə qədər sərt cəzalandırmalıdır?
Məsələ təkcə Telegram-la bağlı deyil. Əgər 1 milyarddan çox istifadəçisi olan platforma xəbərdarlıqsız silinə bilirsə, eyni risk başqa sosial və mesajlaşma tətbiqləri üçün də realdır.
Apple niyə Telegram-ı App Store-dan çıxardı?
Bazar ertəsi Apple Telegram-ın iOS versiyasını App Store-dan müvəqqəti olaraq sildi. Şirkət CNET-ə açıqlamasında qərarın uşaqların seksual istismarı materiallarını qadağan edən sərt qaydaların pozulması ilə bağlı olduğunu bildirdi.
Apple-ın sözlərinə görə, Telegram kontenti tez silib və həmin istifadəçini blokladıqdan sonra tətbiq bir neçə saat ərzində App Store-a qaytarılıb.
Apple əlavə edib ki, Telegram-ı artıq yükləmiş istifadəçilər bu qərardan təsirlənməyib. Maraqlıdır ki, tətbiqin Mac App Store versiyası həmin müddətdə əlçatan qalıb.
Durov bunu “şantaj oyunu” adlandırır
Telegram CEO-su Pavel Durov hadisənin arxasında bir ictimai qrup çatında baş verən manipulyasiyanın dayandığını deyib. Onun sözlərinə görə, bir istifadəçi əvvəl paylaşılmış mesajı redaktə edərək ora “AI-modified illegal content” əlavə edib.
Durovun iddiasına görə, məqsəd qrup administratorlarını şantaj etmək və ödəniş etmədikləri üçün çatı hədəfə çevirmək olub. Nəticədə isə Apple yalnız həmin kontenti yox, bütün iOS tətbiqini App Store-dan çıxarıb.
Durov bunu Apple tərəfindən “həddindən artıq reaksiya” kimi qiymətləndirib. Telegram nümayəndəsi ayrıca şərh verməyib və jurnalistləri Durovun paylaşımına yönləndirib.
Bu xəbər digər tətbiqlər üçün niyə təhlükəli siqnaldır?
Durovun əsas xəbərdarlığı budur: istifadəçi kontenti olan istənilən tətbiq oxşar vəziyyətlə üzləşə bilər. Telegram-ın rəsmi X hesabı da Apple-ın qərarını ironik şəkildə tənqid edib.
Hesab paylaşımlardan birində “ölümüm barədə xəbərlər xeyli şişirdilib” yazaraq Apple-a işarə edib. Başqa paylaşımda isə Apple-dan bu yanaşmanın gələcəkdə bütün tətbiqlərə eyni cür tətbiq olunub-olunmayacağını soruşub.
Telegram onsuz da tənzimləyicilərin radarındadır
Bu hadisə Telegram üçün təzyiqlərin artdığı vaxta təsadüf edir. Platforma Avstraliya hakimiyyəti ilə terrorizm və uşaq təhlükəsizliyi ilə bağlı kontent mövzularında mübahisə yaşayır.
Telegram informasiya sorğularına cavab vermədiyinə görə 1 milyon Avstraliya dolları, təxminən 700 min ABŞ dolları cərimələnib. Bundan sonra hökumət platformaya qarşı əlavə sanksiyalar istiqamətində addımlar atmağa başlayıb.
Hadisə Apple-ın təhlükəsizlik siyasəti ilə platformaların moderasiya məsuliyyəti arasındakı incə xətti yenidən gündəmə gətirdi. App Store kimi qapalı ekosistemlərdə bir qərar milyonlarla istifadəçinin tətbiqə çıxışına birbaşa təsir edə bilir.
Nəticə: Telegram tez geri qayıtdı, amma bu insident göstərdi ki, AI ilə manipulyasiya olunmuş kontent və App Store qaydaları gələcəkdə böyük platformalar üçün daha ciddi riskə çevriləcək.