Cəmiyyətə açıq olan böyük dil modelləri, məsələn, ChatGPT-nin istifadəsi artdıqca, insanların yazı və danışıq tərzləri daha çox süni intellekt tərəfindən yaradılan məzmunlara bənzəməyə başlayır. Bu tendensiya artıq elmi sübutlarla dəstəklənir. Çərşənbə günü 'Trends in Cognitive Sciences' jurnalında dərc olunan yeni bir məqalədə, Cənubi Kaliforniya Universitetindən tədqiqatçılar, böyük dil modellərinin insan düşüncə və yaradıcılığını eyniləşdirmək riskindən xəbərdarlıq etdilər.
Tədqiqatçılar, dilçilikdən komputer elmlərinə qədər müxtəlif sahələrdən 130-dan çox araşdırmanı analiz edərək, böyük dil modellərinin kognitiv müxtəlifliyə necə təsir etdiyini anlamağa çalışdılar. Bu modellərin məlumat bazası böyük olsa da, onların təqdim etdiyi nəticələr insan düşüncəsi qədər müxtəlif deyil. Bunun səbəbi isə, bu modellər insan tərəfindən yaradılan məlumatlarla təlim olunsalar da, əslində bütün bu məlumatların müxtəlifliyini nəzərə alacaq şəkildə emal edə bilməmələridir.
Cənubi Kaliforniya Universitetindən komputer mütəxəssisi Zhivar Sourati bildirib ki, LLM-lər öz təlim məlumatlarında statistik nizamlılıqları tutmaq və təkrarlamaq üçün təlim olunur, bu da tez-tez üstün olan dillər və ideologiyaları təmsil edir, nəticə etibarilə onların təqdim etdiyi nəticələr insan təcrübəsinin dar və əyri bir dilimini əks etdirir. Bəzi LLM-lər bu faktı açıq şəkildə reklam edir. Məsələn, OpenAI, ChatGPT-nin Qərb baxışlarına meylli olduğunu bildirir və xAI də öz chatbotu Grok-u CEO Elon Musk-ın baxışlarını əks etdirəcək şəkildə dəyişdirmişdir.
Bu modellərlə qarşılıqlı əlaqə, insanların bu perspektivləri mənimsəyib əks etdirməyə başlamasına səbəb olur. Məsələn, bir şəxs chatbotdan istifadə edərək yazısını düzəldirsə, öz yazı üslubundan bəzi elementləri çıxara bilər. Əvvəlki tədqiqatlar göstərib ki, LLM-lərlə qarşılıqlı əlaqə insan düşüncə tərzini təqdim olunan məlumatlara daha uyğun hala gətirə bilər.
LLM-lər zəncirvari düşüncə prosesindən istifadə edir, bu da daha lineer düşüncə formalarını əks etdirir. Onlar daha abstrakt məntiqi sıçrayışlar tələb edən düşüncə tərzlərini mənimsəyə bilmir. Tədqiqatçılar maraqlı müşahidə ediblər ki, LLM-lərdən istifadə edərək fikir yaradan fərdlər daha çox (lakin daha az yaradıcı) fikir yaratsa da, LLM-lərlə işləyən qruplar sadəcə əməkdaşlıq edərkən daha az fikir yaradırlar.
