Stanford səhnəsində gözlənilən ilham nitqi bir anda texnologiya nəhənglərinə qarşı etiraz aksiyasına çevrildi. Bu dəfə hədəfdə AI yox, Google-un İsraillə bağlı bulud müqaviləsi idi.
Google CEO-su Sundar Pichai məzunlara müraciət etməyə başlayanda 100-dən çox tələbə zalı tərk etdi və “Free, free Palestine” şüarları səsləndirdi.

Etiraz niyə məhz Pichai-nin çıxışında başladı?
The Information jurnalisti Erin Woo-nun paylaşdığı məlumata görə, tələbələr Pichai-nin Stanford commencement çıxışı zamanı yürüş formasında zalı tərk ediblər. Videolarda Pichai-nin çıxışına davam etdiyi, məzunların isə “Shame on you” kimi etiraz şüarları səsləndirdiyi görünür.
Maraqlısı budur ki, etiraz Pichai-nin nitqində həssas mövzuya toxunduğu anda başlamayıb. Transkriptə əsasən, o, çıxışa yenicə başlamışdı və bu da aksiyanın əvvəlcədən planlaşdırıldığı ehtimalını gücləndirir.
Project Nimbus: Google-u mübahisənin mərkəzinə gətirən müqavilə
Etirazın əsas səbəbi Google və Amazon-un İsrail hökuməti və hərbi strukturları ilə bağlı “Project Nimbus” adlı ortaq bulud müqaviləsidir. Bu layihə İsrailə cloud computing, qabaqcıl AI imkanları və digər texnoloji xidmətlər təqdim edir.
Project Nimbus müqaviləsinin dəyərinin təxminən 1,2 milyard dollar olduğu bildirilir.
Layihənin real detalları barədə məlumatların böyük hissəsi sızdırılmış sənədlərə və mediada yayılan hesabatlara əsaslanır. Electronic Frontier Foundation isə Google və Amazon-u bu müqavilə ətrafında kifayət qədər şəffaf olmamaqda tənqid edib.
Google daxilində də narahatlıq artır
Bu, Google-un dövlət müqavilələri ilə bağlı ilk narazılıq dalğası deyil. Fevral ayında 900 Google əməkdaşı şirkətin ABŞ federal hökuməti ilə əlaqələri barədə daha çox şəffaflıq tələb etmişdi.
Onların narahatlığı Google texnologiyalarının Trump administrasiyasının immiqrasiya tədbirlərində istifadə oluna biləcəyi ehtimalı ilə bağlı idi. Stanford məzunlarının bəzi bannerlərində ICE-a işarələrin yer alması da bu mövzunun etirazçılar üçün önəmli olduğunu göstərir.
Bu mövsüm məzuniyyət çıxışları niyə bu qədər gərgindir?
Bu il ABŞ universitetlərində commencement çıxışları tez-tez etirazlarla yadda qalır. Google-un keçmiş CEO-su Eric Schmidt də təxminən bir ay əvvəl University of Arizona-da çıxışı zamanı fitə basılmışdı.
Schmidt-in çıxışında narazılığın bir hissəsi AI mövzusu ilə bağlı olsa da, sonradan onun Jeffrey Epstein-lə mümkün əlaqələri səbəbilə də mübahisəli fiqur sayıldığı yazıldı. Digər biznes və musiqi sənayesi nümayəndələri də bu mövsüm AI-ı müdafiə etdiklərinə görə auditoriyanın sərt reaksiyası ilə üzləşiblər.
Amma Pichai-nin hadisəsində əsas xətt fərqlidir: tələbələr süni intellektdən yox, texnologiya şirkətlərinin geopolitik və hərbi müqavilələrdə oynadığı roldan danışmaq istəyirdilər.
Nəticə: Stanford etirazı göstərdi ki, böyük texnologiya şirkətləri artıq təkcə məhsulları ilə deyil, kimə və hansı məqsədlə texnologiya verdikləri ilə də ciddi şəkildə sorğu-sual olunur.