OpenAI süni intellekt yarışının ən parlaq adlarından biridir, amma sızan rəqəmlər başqa bir hekayə danışır: şirkət böyüdükcə xərcləri daha da sürətlə şişir.
Gözlənilən IPO öncəsi SEC sənədləri hazırlanarkən ortaya çıxan audit hesabatları OpenAI-nin gəlirlərinin rekord səviyyədə artdığını, lakin zərərlərin hələ də çox böyük olduğunu göstərir.
Gəlirlər uçur, xərclər isə daha da sürətli qaçır
Müstəqil jurnalist Ed Zitron-un əldə etdiyi audit olunmuş maliyyə sənədlərinə görə, OpenAI-nin gəliri 2024-cü ildə 3,7 milyard dollardan 2025-ci ildə 13,07 milyard dollara yüksəlib.
Financial Times-ın da nəzərdən keçirdiyi sənədlər göstərir ki, 2025-ci ilin sonuna doğru şirkətin aylıq gəliri təxminən 2 milyard dollara çatıb. Bu, ChatGPT və digər AI xidmətlərinə tələbin il ərzində davamlı artdığını göstərir.
OpenAI-nin 2025-ci ildə yalnız əməliyyat zərəri 20,92 milyard dollara yüksəlib.
Ən böyük yük: model hazırlamaq və işlətmək
Problem ondadır ki, OpenAI-nin xərcləri gəlirlərdən daha böyük sürətlə artır. Təkcə araşdırma və inkişaf xərcləri 2024-cü ildə 7,81 milyard dollar idisə, 2025-ci ildə 19,18 milyard dollara çatıb.
Bu rəqəmlərin əsas hissəsi yeni modellərin hazırlanması, nəhəng hesablama gücü və infrastruktur xərcləri ilə bağlıdır. Sənədlərə görə, 2025-ci ildə Microsoft-a ödənilən R&D xərcləri 10,59 milyard dollar olub.
Bununla yanaşı, məhsulun işlədilməsi və istifadəçilərə çatdırılması üçün çəkilən “gəlir xərci” də kəskin artıb. Bu göstərici 2024-cü ildə 2,65 milyard dollardan 2025-ci ildə 7,5 milyard dollara qalxıb.
ChatGPT cavab verdikcə pul da yanır
Bu xərclərin böyük hissəsi inference, yəni istifadəçi sorğularına AI modelinin real vaxtda cavab verməsi zamanı yaranır. Başqa sözlə, ChatGPT nə qədər çox istifadə olunursa, OpenAI-nin server və hesablama xərci də bir o qədər artır.
Satış və marketinq xərcləri də ciddi şəkildə böyüyüb. Bu kateqoriya 2024-cü ildə 1,11 milyard dollar olduğu halda, 2025-ci ildə 5,73 milyard dollara çatıb.
2030-a qədər mənfəət planı realdırmı?
OpenAI investorlarına 2030-cu ilə qədər mənfəətə çıxmağı hədəflədiyini bildirir. Amma indiki rəqəmlər göstərir ki, bu yol çox bahalı və risklidir.
Şirkətin əməliyyat zərəri gəlirə nisbətdə bir qədər yaxşılaşıb: 2024-cü ildə 237 faiz olan göstərici 2025-ci ildə 160 faizə düşüb. Yəni vəziyyət nisbətən yaxşılaşır, amma OpenAI hələ də qazandığından xeyli çox xərcləyir.
Ümumi xalis zərər isə daha dramatik görünür: 2024-cü ildə 5 milyard dollardan bir qədər çox olan rəqəm 2025-ci ildə təxminən 39 milyard dollara yüksəlib. Financial Times-ın mənbəsinə görə, bunun təxminən 30 milyard dollarlıq hissəsi şirkətin for-profit struktura keçidi ilə bağlı birdəfəlik mühasibat düzəlişidir.
Nəticə: OpenAI süni intellekt bazarını dəyişir, amma sızan sənədlər göstərir ki, bu inqilabın qiyməti hələlik milyardlarla dollarlıq zərərlə ölçülür.