Kosmosda peyklər sıradan çıxanda onları təmirə aparmaq mümkün deyil. Northrop Grumman isə bu problemi “kosmik mexanik” kimi işləyən robot aparatla həll etməyə çalışır.
Şirkətin Mission Extension Vehicle, yəni MEV adlı kosmik aparatı bu həftə Avstraliyanın Optus şirkətinə məxsus rabitə peykindən ayrılıb. O, bir ildən çox həmin peykin arxasına qoşularaq onu orbitdə düzgün mövqedə saxlayıb.
Peykin arxasına qoşulan robot nə edir?
MEV klassik peyk deyil, daha çox kosmosda “servis maşını” rolunu oynayır. Onun əsas işi yanacağı azalan və ya mövqeyini saxlamaqda çətinlik çəkən peyklərə qoşulmaqdır.
Bu qoşulmadan sonra MEV peyki lazım olan orbital nöqtədə saxlayır. Beləliklə, peyk operatoru bahalı avadanlığı daha uzun müddət istifadə edə bilir.
Northrop Grumman-ın MEV aparatı Optus peykinə bir ildən çox qoşulu qalaraq onun missiyasını davam etdirməsinə kömək edib.
Bu niyə böyük məsələdir?
Rabitə peykləri milyonlarla dollara başa gəlir və onların kosmosa göndərilməsi ayrıca böyük xərc tələb edir. Əgər belə peyklərin ömrünü bir neçə il uzatmaq mümkün olsa, şirkətlər həm pula qənaət edir, həm də yeni buraxılışlara ehtiyacı azaldır.
Bu yanaşma kosmos sənayesində yeni bir xidmət bazarı yaradır. Gələcəkdə peyklər sadəcə orbitə buraxılıb unudulmayacaq, ehtiyac olduqda onlara kosmosda texniki dəstək göstəriləcək.
Kosmosda servis dövrü başlayır
Northrop Grumman-ın bu addımı peyk idarəçiliyində böyük dəyişiklik siqnalı verir. Əvvəllər peykin yanacağı bitəndə onun aktiv ömrü də faktiki olaraq başa çatırdı.
İndi isə MEV kimi robot sistemlər həmin peyklərə ikinci şans verə bilər. Bu, həm rabitə xidmətlərinin davamlılığı, həm də kosmik tullantıların azalması baxımından vacibdir.
Nəticə: Northrop Grumman-ın robot kosmik mexaniki göstərir ki, gələcəyin peykləri təkcə orbitə göndərilməyəcək, həm də kosmosda “servis” alaraq daha uzun yaşayacaq.