Hindistan köhnə rus radarını çıxarıb Su-30MKI qırıcılarına öz “beynini” yerləşdirməyə hazırlaşır. Nəticə isə sadədir: eyni təyyarə, amma qat-qat daha təhlükəli hava ovçusu.
DRDO tərəfindən hazırlanan Virupaksha radarı Su-30MKI donanmasının ən vacib modernləşdirmə addımlarından biri sayılır. Bu yenilik “Super Sukhoi” proqramının mərkəzində dayanır və hökumətin yekun təsdiqini gözləyir.

Köhnə gövdə, yeni göz: Virupaksha nəyi dəyişəcək?
Su-30MKI rus mənşəli platforma üzərində qurulsa da, Hindistan indi onun sensor sistemini yerli texnologiya ilə yeniləyir. Məqsəd tamamilə yeni təyyarə almaq yox, mövcud qırıcıları daha ağıllı və daha uzaqgörən etməkdir.
Virupaksha radarı təyyarəyə daha uzaq məsafədən hədəf aşkarlamaq, elektron müdaxiləyə daha yaxşı müqavimət göstərmək və döyüş meydanında daha tez qərar vermək imkanı verə bilər. Bu, Su-30MKI-ni sadəcə güclü qırıcıdan daha müasir sensor platformasına çevirir.
Virupaksha radarının adi qırıcıları 300-400 km məsafədən, daha gizli “stealth” tipli təyyarələri isə 200 km-dən artıq məsafədən aşkarlaya biləcəyi gözlənilir.
Radarın “gözləri” necə işləyir?
Layihədə əsas komponentlərdən biri Active Antenna Array Unit, yəni AAAU adlanan moduludur. Bu hissəni DRDO mühəndisləri ilə birlikdə Astra Microwave Products hazırlayır.
AAAU klassik fırlanan radar antenası kimi işləmir. O, səmanı elektron şəkildə skan edir və təxminən 2400 kiçik ötürücü-qəbuledici elementdən istifadə edir.
Bu elementlər Gallium Nitride adlı material əsasında hazırlanır. Bu material köhnə texnologiyalardan daha səmərəli işləyir, daha az qızır və radarın düşmən tərəfindən “boğulmasına” qarşı daha dayanıqlı olmasına kömək edir.
“Super Sukhoi” proqramı niyə vacibdir?
Hindistan ilkin mərhələdə 84 Su-30MKI təyyarəsini yeniləməyi planlaşdırır. Bu paket üçün xərclərin ₹60,000-₹65,000 crore, yəni təxminən 6 milyard dollar civarında olacağı bildirilir.
Proqram hələ Cabinet Committee on Security tərəfindən tam təsdiqlənməyib. Amma təsdiq verilərsə, Su-30MKI donanması sensor, radar və döyüş idarəetməsi baxımından ciddi sıçrayış edə bilər.
Astra Microwave investorlarına radar komponenti üzrə işlərin qrafikə uyğun getdiyini bildirib. Şirkət Virupaksha sisteminin tam versiyasının ilin sonuna qədər tamamlanacağına ümid edir.
Nəticə: Hindistan Su-30MKI-lərə yeni radar əlavə etməklə bahalı yeni təyyarə almadan hava gücünü daha ağıllı, daha uzaqgörən və daha təhlükəli səviyyəyə qaldırmaq istəyir.